Türkiye’de saatte 15 kişi sigara nedeniyle yaşamını kaybediyor
Türkiye’de yılda yaklaşık 125 bin kişi tütün kullanımının bedeli olarak hayatını kaybediyor. Bu rakam, saatte ortalama 15 kişinin sigara nedeniyle ölmektedir ve her dört dakikada bir sigara içen bir kişi yaşamını yitiriyor. Ölüm vakalarının 25 bin’i ise sigara kullanmayan ancak pasif içiciliğe maruz kalanlar tarafından gerçekleşiyor.
Dünya Sağlık Örgütü’nün 26 Haziran’da güncellenen verilerine göre, tütün neredeyse tüm vücut organlarına zarar vererek kanser, kalp hastalıkları, inme, akciğer hastalıkları, doğurganlık düşüklüğü, bağışıklık sisteminin zayıflaması ve erken ölüme yol açıyor. Sigara dumanında yaklaşık 4 bin kimyasal madde ve toksin bulunmakta; karbonmonoksit kanın oksijen taşıma kapasitesini azaltıyor. Pasif içiciliğin güvenli bir düzeyi bulunmadığı, koroner kalp hastalığı ve akciğer kanseri riskini artırdığı vurgulanıyor.
Çocuklarda astım, bronşit, soğuk algınlığı, orta kulak sorunları ve akciğer fonksiyonlarında azalma gibi solunum sistemine ilişkin sorunların riskinin daha yüksek olduğu bildiriliyor. Tütünün üreme sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri arasında kadınlarda kısırlık riski yüzde 40, erkeklerde sperm üzerindeki zarar ve doğurganlık tedavilerinin başarısının azalması sayılmakta. Nikotin, özellikle ergen ve genç yetişkin beyin gelişimini bozarak yüksek derecede bağımlılık yapıyor; yoksunluk belirtileri 90‑120 dakika içinde ortaya çıkabiliyor.
Sigarayı bıraktıktan sonra vücutta olumlu değişiklikler kısa sürede başlıyor; son sigaranın içilmesinden 20 dakika sonra kalp atış hızı ve kan basıncı düşerken, 12 saat sonra kandaki karbonmonoksit seviyesi normal düzeye geliyor. 2 hafta ile 3 ay içinde kan dolaşımı düzenleniyor ve akciğer fonksiyonlarında gelişme kaydediliyor. 1‑9 ay arasında öksürük ve nefes darlığı azalıyor; bir yıl sonra koroner kalp hastalığı riski sigara içenlerin yarısı düzeyine düşüyor. Türkiye’de sigarayı bırakmak isteyenlere ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı, 182 üzerinden Merkezi Hekim Randevu Sistemi ve ücretsiz sigara bırakma polikliniği desteği sunuluyor.
