Sivas’ın Çivi‑sız Ud Ustası, Dünyaya Sıradışı Sesi Yaydırıyor

Sivas’ın eski çarşı sokaklarından gelen haber, bir ustanın çivi‑sız ud yapım ritüelini anlatıyor. 50 yıllık tecrübesiyle, Mustafa Karaoğlu, Sivas’ın tek ud ustası olarak adını duyurmuş durumda. 1976’da yaptığı ilk ud, onun için bir başlangıç, bir yaşam biçimi oldu.

Karaoğlu, çocukluk yıllarında hevesle çekiçle uğraşmaya başladığını, o anı hala hafızasında taşıdığını söylüyor. “Ud yapımında çivi yok, sadece ağaç ve tutku var,” diyor. 3 santim genişlikte, 70 santim uzunlukta parçaları kesip, ütüde şekil verip, forma sokuyor. Rende ve zımpara ile ince dilimler oluşturuyor. Kalıp üzerinde birleştirip tekne olarak çıkarıyor. Her adımda çivi yok, sadece el işçiliği ve kalıpla devam ediyor.

Udları 21, 23, 25 ve 27 dilim olarak yapıyor; eski 13 ve 17 dilimli modellere dair anekdotlar paylaşıyor. “Bugün 21‑23 dilimli tercih edilir, 13‑17 eski bir moda,” diyor. Kalıp aşamasından sonra tekni dinlendiriliyor, temizleniyor, bantlıyor ve kağıtlıyor. Sonra dış kısmı betimleniyor. Her adımda usta, çivi‑sız tekniğiyle ilgili detayları tekrarlıyor, bu süreçten mutluluk duyduğunu belirtiyor.

Sivas’dan Türkiye’nin dört bir yanına, özellikle Bursa, İzmir ve İstanbul’a ud gönderiyor. Yurt dışından gelen talep de artıyor; Karaoğlu, “Alışanlar gibi, onların istediği şekilde yapıyoruz,” diyerek müşterileri memnun ediyor. Udları her sabah saat 06.00’da atölyeye getirip, komşularını da bilgilendiriyor. Her bir ud, onun için bir çocuk gibi, bir parça gibi.

Her sabah erken kalkıp, dükkanı açıyor; iş yapmasa bile atölyeye bakıyor, eksiklerini tamamlamaya çalışıyor. “Şurasını şöyle yaparsaydım?” diye sürekli soruyor. Mesleğini “çok ileri bir sanat” olarak tanımlıyor; “Sen gittikçe o senden daha önce gidiyor,” diyerek kendi çabalarının öncüllerini hatırlatıyor. Ölene kadar bu sanatı sürdürmek istiyor, Sivas’ta ud yapan ilk ve son kişi olduğunu öne sürdüğü Karaoğlu, “İnşallah benden sonra da yapan olur. Torunlarım çalıyor,” diyerek mutluluğunu paylaşıyor.

Bakalım, Sivas’ın çivi‑sız ud ustası, gelecek nesiller için hangi notları çalacak?

Kaynak: Orijinal Haber