İnsan vücudu iki dönemde hızla yaşlanıyor olabilir: Yeni araştırma hormonlara işaret ediyor
San Diego’da yürütülen yeni bir araştırma, insan vücudunun farklı organlarında yaşlanma hızının tek bir takvime bağlı olmadığını ortaya koydu. Çalışmada, 21 ile 70 yaş arasındaki 970 kişiden alınan 25 000’den fazla ölüm sonrası doku örneği, bilgisayar tabanlı bir sistemle incelenerek 40 farklı doku tipinin mikroskobik yapılarına bakıldı. Analizler, organların kendi “yaşlanma takvimlerine” sahip olabileceğini gösterdi; özellikle 30’lu ve 50’li yaşlar kritik dönemler olarak tespit edildi.
Araştırmacılar, 14 doku grubunun 9’unda iki aşamalı yaşlanma modeli görmüşler. Bu dokularda, 30’lu ve 50’li yıllarda yapısal değişim hızlanan bir eğilim belirdi. Sindirim sistemi organları – yemek borusu, mide, kalın ve ince bağırsak – ile erkek üreme dokuları (prostat ve testis) benzer bir modele sahipken, atardamarlar 30’lu yaşlarda en hızlı değişime uğradı. Bu dönemde damar dokusunda erken plak oluşumunun arttığı ve ateroskleroz ile daha sık ilişkili olduğu rapor edildi. Kadın üreme sisteminde ise rahim ve vajinada en belirgin yapısal değişiklikler 50’li yılların başı ve ortalarında gerçekleşti, bu dönem menopoz geçişini yansıtıyor. Yumurtalıklarda ise 35‑40 ve 55‑60 yaşları arasında iki ayrı hızlanma dönemi tespit edildi; bu dönemler gen ifadesi ve DNA metilasyonu gibi biyolojik ölçümlerde aynı şekilde gözlenmedi, bu yüzden bulguların özellikle doku yapısındaki değişimlere dayandığı vurgulandı.
Araştırma, hormonların vücudun çok farklı bölgelerini etkileyen sinyal molekülleri olarak rol oynadığını öne sürüyor. Özellikle gastrointestinal dokularda hormon sinyal kapasitesinin düşüşü gözlemlendi. Aynı zamanda, yaşlanmanın hızlandığı dönemlerde iltihaplanmanın artması, enerji üretiminin azalması, hücre çoğalmasının düşmesi ve hücrelerin kalite kontrol mekanizmalarının bozulması gibi ortak özellikler rapor edildi. Çalışma, örneklerin tamamının ölüm sonrası dokulardan elde edildiğini ve kişinin ölüm şekli ile önceden mevcut sağlık durumunun doku görünümünü etkileyebileceğini belirterek, sonuçların bu koşullara bağlı olabileceğini işaret etti. Çalışma, Nature Aging dergisinde yayımlandı.
