Beyin sinyallerinden dijital bedene: Kelimeler ve jestler avatara taşındı
Bilim insanları, felç nedeniyle konuşma ve hareket yetisini kaybeden kişilerin beyin sinyallerini tek bir implant üzerinden toplayıp hem ses hem de beden dilini aynı anda çözümleyebilen bir sistem geliştirdi. Nature Neuroscience dergisinde yayımlanan çalışma, bu teknolojinin ilk kez tek bir beyin arayüzüyle hem konuşmayı hem de iletişim amaçlı vücut hareketlerini aynı anda çözümleyebildiğini belirtiyor. Makine öğrenmesiyle desteklenen sistem, kişinin ifade etmeye çalıştığı sözcüklerin yanı sıra başını sallama, omuz silkme, el sallama gibi bedensel hareketleri de algılayarak dijital bir avatara aktarabiliyor.
Araştırmanın başyazarı Samantha Brosler, “Tek seferde yalnızca bir işlevi geri kazandıran beyin-bilgisayar arayüzlerinin ötesine geçerek, farklı iletişim ve hareket biçimlerini tek bir beyin arayüzüyle yeniden sağlayabilmek istiyoruz” diyor. Kaliforniya Üniversitesi San Francisco (UCSF) araştırmacıları, kavram kanıtlama çalışması kapsamında iki kişiyi test etti. Bir katılımcı on farklı iletişim hareketini, diğerinde ise dört hareketi sistem üzerinden denedi. Makine öğrenmesinden yararlanan sistem, her iki katılımcının da ifade etmeye çalıştığı kelimeler ve jestlerle ilişkili beyin sinyallerini yüksek doğrulukla çözümleyebildiğini bildirdi. Araştırma ekibi, gelecekte kelime dağarcığını genişletmeyi ve vücudun farklı bölümlerindeki daha sürekli ve çeşitli hareketleri algılayabilmesini hedefliyor.
Bu tür ‘iletişim protezleri’, bilişsel yetileri büyük ölçüde korunmasına rağmen felç, ALS gibi nörodejeneratif hastalıklar veya başka nörolojik rahatsızlıklar nedeniyle konuşma yetisini kaybeden milyonlarca kişiye yardımcı olabileceği belirtiliyor. Uzmanlar, teknolojinin serebral palsi veya otizm nedeniyle sesli iletişim kurmakta güçlük yaşayan kişiler için de kullanılabileceğini düşünüyor. Elon Musk’ın Neuralink şirketi, Precision Neuroscience ve UCSF’li Dr. Edward Chang’ın kurucuları arasında yer alan Echo Neurotechnologies, beyne yerleştirilen implantlara yönelik donanımlar geliştiriyor. Sistem, ciddi bir beyin ameliyatı gerektirdiği ve her hasta için ayrı eğitim süreci talep ettiği için henüz yaygın kullanım için hazır değil; sistemin genellenebilir modellerle çalışabilmesi için büyük yatırımlar gerekiyor.
